Bombay Ravi ബോംബെ രവി

Monsoon Ragas over the Ghats: The World of Bombay Ravi

Ravi Shankar Sharma, affectionately known in Kerala as Bombay Ravi, was a Hindi film composer who found an unexpected second home in Malayalam cinema in the 1980s. Born on 3 March 1926 in Delhi, he had no formal classical training and taught himself music while working odd jobs, including as an electrician in the Post and Telegraph department. After struggling in Bombay—at one point sleeping on platforms in Malad—he rose in the 1950s and 60s as one of Hindi cinema’s dependable melody makers, composing for more than 70 films. His songs for voices like Asha Bhosle and Mahendra Kapoor became part of the golden age soundscape, before he quietly faded from the Hindi mainstream in the 1970s.

The “Bombay Ravi” chapter began when Malayalam director Hariharan and writer M. T. Vasudevan Nair invited him to compose for the film “Panchagni” (1986), a collaboration that would change the course of his legacy. The haunting “Saagarangale” and “Aa raatri maanju poyi,” set to ONV Kurup’s lyrics, announced a new melodic colour in Malayalam—North Indian in its grammar but soaked in local emotional textures. This success led to a remarkable run: “Nakhakshathangal,” “Theertham,” “Vaishali,” “Oru Vadakkan Veeragadha,” “Vidyaarambham,” “Sargam,” “Paadheyam,” and later “Parinayam,” “Sukrutham” and “Ghazal.” In just over a dozen Malayalam films, he created a body of work that feels far larger than the numbers suggest.​

Bombay Ravi’s melodic signature lay in graceful, raga‑tinged lines that were instantly accessible yet structurally disciplined. Listeners often note a Hindustani flavour in pieces like “Neeraaduvan nilayil” and “Indupushpam choodi nilkkum rathri,” but the orchestration and phrasing remain rooted in Malayalam film idiom, never feeling like “imported” tunes. He wrote with astonishing sensitivity for voices such as K. J. Yesudas and K. S. Chithra, giving them expansive, emotionally loaded melodies in films like “Vaishali,” “Oru Vadakkan Veeragadha” and “Sargam.” Even devotional‑leaning pieces like “Krishna Kripa Saagaram” or “Chandanalepa sugandham” balance classical rigour with cinematic immediacy.​

His artistry did not go unnoticed by institutions either. Ravi received the Padma Shri in 1971 for his contributions to Indian film music, recognising primarily his Hindi work. In Malayalam, he won Kerala State Film Awards for Best Music Director for “Nakhakshathangal” (1986) and “Sargam” (1992), and Best Background Music for “Ghazal” (1993). He also bagged the National Film Award for Best Music Direction in 1994 for “Parinayam” and “Sukrutham,” and a Filmfare Award (South) for “Parinayam,” capping a late‑career renaissance that few composers achieve. These honours cemented his status as one of the most important non‑Malayali composers in the industry’s history.

Ravi passed away on 7 March 2012, but “Bombay Ravi” lives on every time a Malayali hums “Chandanalepa sugandham” or “Indraneelimayolum ee theeram.” His Malayalam phase is often described as having “changed the taste” of film melodies in the late 80s and early 90s, proving that an outsider could understand and elevate a region’s musical sentiment without diluting its identity. In many ways, his career reads like a raga that begins in the bustling studios of Bombay and resolves into a serene, rain‑washed cadence over the Western Ghats. For listeners who discovered him through Malayalam cinema, “Bombay Ravi” is less a geographical tag and more a genre of emotion in itself.

മഴനനഞ്ഞ ഈണങ്ങളുടെ തോഴൻ – ബോംബെ രവി

മലയാളികളുടെ സംഗീത മനസ്സുകളിൽ ഇന്നും മായാതെ നിൽക്കുന്ന, മഴയുടെയും രാഗങ്ങളുടെയും ഈണങ്ങൾ സമ്മാനിച്ച വിസ്മയമായിരുന്നു രവി ശങ്കർ ശർമ്മ, അഥവാ ‘ബോംബെ രവി’. 1926 മാർച്ച് 3-ന് ഡൽഹിയിൽ ജനിച്ച രവി ശങ്കർ ശർമ്മയ്ക്ക് ഔദ്യോഗികമായി സംഗീത പരിശീലനം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. പോസ്റ്റ് ആൻഡ് ടെലഗ്രാഫ് വകുപ്പിൽ ഇലക്ട്രീഷ്യനായി ജോലി ചെയ്തിരുന്ന അദ്ദേഹം സ്വയം സംഗീതം പഠിച്ചെടുത്തതാണ്. തുടക്കത്തിൽ ബോംബെയിലെ റെയിൽവേ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിൽ വരെ ഉറങ്ങേണ്ടി വന്ന കഷ്ടപ്പാടുകൾക്ക് ശേഷം, അമ്പതുകളിലും അറുപതുകളിലും ഹിന്ദി സിനിമയിലെ മികച്ച സംഗീതസംവിധായകരിൽ ഒരാളായി അദ്ദേഹം മാറി. 70-കൾ വരെ ഹിന്ദി സിനിമയിൽ സജീവമായിരുന്ന അദ്ദേഹം പിന്നീട് അവിടുത്തെ തിരക്കുകളിൽ നിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുമാറി.

മലയാളത്തിലെ ‘ബോംബെ രവി’

സംവിധായകൻ ഹരിഹരനും തിരക്കഥാകൃത്ത് എം.ടി. വാസുദേവൻ നായരും ചേർന്നാണ് ബോംബെ രവിയെ മലയാളത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നത്. 1986-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ “പഞ്ചാഗ്നി” എന്ന ചിത്രമായിരുന്നു തുടക്കം. ഒ.എൻ.വി കുറുപ്പിന്റെ വരികൾക്ക് അദ്ദേഹം ഈണം നൽകിയപ്പോൾ മലയാള സിനിമയ്ക്ക് ലഭിച്ചത് തീർത്തും വ്യത്യസ്തമായ ഒരു സംഗീതശൈലിയായിരുന്നു.

തുടർന്ന് വന്ന വർഷങ്ങൾ മലയാളത്തിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സുവർണ്ണകാലമായിരുന്നു:

• പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ: നഖക്ഷതങ്ങൾ, തീർത്ഥം, വൈശാലി, ഒരു വടക്കൻ വീരഗാഥ, വിദ്യാരംഭം, സർഗം, പാഥേയം, പരിണയം, സുകൃതം, ഗസൽ.

• ശൈലി: ഹിന്ദുസ്ഥാനി രാഗങ്ങളുടെ സൗന്ദര്യവും മലയാളത്തിന്റെ ആർദ്രതയും ഒത്തുചേർന്ന ഗാനങ്ങൾ. യേശുദാസ്, കെ.എസ്. ചിത്ര എന്നിവരുടെ ശബ്ദത്തിൽ അദ്ദേഹം നൽകിയ ഗാനങ്ങൾ ഇന്നും മലയാളിയുടെ ഗൃഹാതുരത്വമാണ്.

അംഗീകാരങ്ങൾ

അദ്ദേഹത്തിന്റെ മികവിനെ അംഗീകരിച്ച് ഒട്ടനവധി പുരസ്കാരങ്ങൾ തേടിയെത്തി:

• പത്മശ്രീ (1971): ഇന്ത്യൻ സിനിമയ്ക്ക് നൽകിയ മൊത്തത്തിലുള്ള സംഭാവനകൾക്ക്.

• സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം: മികച്ച സംഗീത സംവിധായകൻ (നഖക്ഷതങ്ങൾ – 1986, സർഗം – 1992), മികച്ച പശ്ചാത്തല സംഗീതം (ഗസൽ – 1993).

• ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം (1994): ‘പരിണയം’, ‘സുകൃതം’ എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലൂടെ മികച്ച സംഗീത സംവിധായകനുള്ള പുരസ്കാരം.

വിയോഗവും പാരമ്പര്യവും

2012 മാർച്ച് 7-ന് അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. എങ്കിലും, “ചന്ദനലേപ സുഗന്ധം”, “ഇന്ദുപുഷ്പം ചൂടി” തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങളിലൂടെ അദ്ദേഹം ഇന്നും മലയാളികളോടൊപ്പം ജീവിക്കുന്നു. ഒരു അന്യഭാഷക്കാരനായി വന്ന് മലയാളത്തിന്റെ സംഗീത അഭിരുചി തന്നെ മാറ്റിയെഴുതിയ പ്രതിഭയായാണ് ബോംബെ രവി അറിയപ്പെടുന്നത്. ഒരു നദിയിലെ ഒഴുക്കുപോലെ വന്ന് പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ മഞ്ഞിനും മഴയ്ക്കും ഇടയിൽ ലയിച്ചുചേർന്ന ആ സംഗീത ജീവിതം മലയാള സിനിമയുടെ എക്കാലത്തെയും വലിയൊരു അനുഗ്രഹമാണ്.